ذهن شما بیشتر منطقی است یا احساسی؟
ذهن منطقی بهتر است یا احساسی؟ روانشناسان میگویند هر دو را باید داشت.
در این مقاله، هر یک از این ذهن ها را جداگانه بررسی می کنیم و یاد می گیریم چطور ذهن عاقل خود را فعال کنیم.
ذهن منطقی چیست؟
ذهن منطقی بر اساس حقایق، اعداد و واقعیت ها کار می کند. در این حالت، شما بر اساس دلیل واکنش نشان می دهید، ارزش ها و احساسات نقش کمرنگی دارند و تمرکز اصلی روی وظایف است.
ذهن منطقی در شرایط بحرانی بسیار مفید است. مثلاً وقتی می خواهید یک بمب را خنثی کنید، بهترین حالت همین است. یا دانشمندی که داده هایش را تفسیر می کند، وکیلی که قراردادی را مرور می کند، یا پدر و مادری که می خواهند درمان دردناک اما نجات بخشی را برای کودک خود انتخاب کنند.
ذهن منطقی چه چیزی را از دست می دهد؟
دائماً در حالت منطقی بودن می تواند خسته کننده باشد. در این حالت:
- الهام، اشتیاق و خلاق بط معنی دار یا مسیرهای شغلی متفاوت را تجربه نمی کنید
- ذهن منطقی به تنهایی زندگی را یکنواخت و بی رنگ می کند.
ذهن احساسی چیست؟
ذهن احساسی گرم، مشتاق و فعال است. در این حالت، شما مستقیماً به احساسات خود واکنش نشان می دهید، منطق و دلیل نقشی ندارند و برای ارزیابی حقایق وقت نمی گذارید.
ذهن احساسی برای مواقعی مناسب است که به خلاقیت نیاز دارید. مثلاً وقتی به موسیقی خاصی گوش می دهید و ناگهان انگیزه می گیرید که کلاس گیتار بروید. یا وقتی بی عدالتی می بینید و شدیداً عصبانی می شوید.
این ذهن به شما اجازه می دهد ریسک کنید، در حیطه های ناشناخته جستجو کنید، در یک کشور متفاوت زندگی کنید یا کسب وکاری راه بیندازید. انتخاب منطقی ممکن است ماندن در خانه باشد (ریسک مالی کمتر)، اما ذهن احساسی شما را به سمت ریسک های بزرگتر با امید به نتیجه خوب سوق می دهد.
مشکل ذهن احساسی خالص چیست؟
اگر فقط ذهن احساسی داشتیم:
- از هیجانات، خیالات، هوس ها و تغییرات مدام خسته می شدیم
- برای اطرافیانمان آزاردهنده می شدیم
- ریسک ها بیشتر از فایده هایشان بودند
- ممکن بود آنقدر جوگیر شویم که حقایق را از دست بدهیم
- داشتن یک زندگی ثابت، آرام و رابطه طولانی مدت با ذهن احساسی خالص بسیار سخت است.
ذهن عاقل چیست؟
ذهن عاقل تعادل بین منطق و احساسات است. هم به احساسات احترام می گذارد، هم برای همه چیز دلیل منطقی دارد.
مثلاً وقتی فرد فوق العاده ای را ملاقات می کنید:
- ذهن عاقل به شما اجازه می دهد مشتاق باشید و زمان بیشتری برای شناخت آن فرد صرف کنید
- اما یادآور می شود که چشم خود را روی همه چیز نبندید و واقعیت ها را هم ببینید
- در هر موقعیتی، کار ذهن عاقل برقراری تعادل است. این یعنی همیشه ۵۰-۵۰ نیست، بلکه بسته به موقعیت از نسبت مناسب هر کدام استفاده می کند.
- اگر شعر عاشقانه می نویسید → ذهن عاقل می داند باید از ذهن احساسی الهام بگیرد
- اگر می خواهید وام ۳۰ ساله بگیرید → ذهن عاقل از ذهن منطقی بیشتر کمک می گیرد
چگونه ذهن عاقل خود را فعال کنیم؟
تقویت ذهن عاقل به تمرین نیاز دارد و بیشتر شبیه یک تمرین طولانی است تا یک اجبار. از این راهکارها شروع کنید:
- با احساسات خود آشتی کنید:احساسات خود را انکار نکنید. بپذیرید که وجود دارند و طبیعی هستند.
- با احساسات مثل رنگ ها رفتار کنید:هیچ رنگ اشتباهی وجود ندارد. هر احساسی پیام خاص خود را دارد. اجازه دهید احساسات جریان پیدا کنند و به چیزی که سعی دارند به شما بفهمانند توجه کنید.
- کمتر واکنش سریع نشان دهید: ذهن احساسی شما می تواند در کسری از ثانیه قضاوت کند، اما ذهن منطقی برای تحلیل وقت می خواهد. قبل از واکنش، کمی مکث کنید.
مدام به خود یادآوری کنید که ذهن عاقل دارید
این یادآوری مثل یک سیگنال نجات بخش است. به ذهن عاقل خود اعتماد کنید و هر بار که از آن استفاده می کنید، به تأثیر مثبتش توجه کنید.
نقل قول های معروف درباره منطق و احساسات
شرلوک هولمز:
«عشق یک مسئله احساسی است و هر چیزی که احساسی باشد، بر خلاف دلیل اصلی است که در صدر هر چیزی قرار دارد.»
آقای اسپاک (پیشتازان فضا):
«آیا می توانیم بگوییم بودن با انسان ها لذتی برایمان ندارد؟ به نظر من احساسات احمقانه یا غیرمنطقی آن ها یک محرک یا آزار دائمی است.»
انیشتین:
«احساسات یک نوع محرک و انگیزه است که پشت تمام تلاش ها و تولیدات انسان ها می باشد. هیچ راه منطقی برای کشف قوانین عنصری وجود ندارد. تنها یک راه بصیرت وجود دارد که توسط احساسات تشکیل می شود. دنیا را باید حسی جلو برد؛ زندگی منطق ندارد و اگر حس خوبی داشتید می توانید کارتان را ادامه دهید.»
هلن کلر:
«بهترین و زیباترین چیز در جهان را نمی توان دید یا لمس کرد. چون باید با قلب احساس شود.»
جمع بندی
ذهن منطقی به تنهایی زندگی را خشک و بی رنگ می کند. ذهن احساسی خالص زندگی را پر از هیجان اما بی ثبات می سازد. ذهن عاقل جایی است که این دو در کنار هم قرار می گیرند.
روانشناسان امروزه از درمان های رفتاری منطقی استفاده می کنند تا به افراد مهارت استفاده از ذهن عاقل را بیاموزند. مهم نیست دانشمند هستید یا هنرمند؛ یک شخص عاقل کسی است که می داند کی باید منطقی باشد، کی باید احساسی عمل کند و کی باید تعادل را حفظ کند.
همانطور که انیشتین گفت: «زندگی منطق ندارد. اگر حس خوبی داشتید، می توانید کارتان را ادامه دهید
